Denk je over het aanpassen van een bestaand patroon, of misschien wel over het ontwerpen van je eigen patroon? Dan is het goed om van tevoren even een paar minuutjes na te denken over hoeveel granny squares je nodig hebt.
Waarom is het slim om van tevoren na te denken over het aantal vierkantjes?
Ik weet het: plannen is niet altijd het leukste onderdeel van een haakproject. Maar er zijn een paar goede redenen waarom het loont om vooraf even na te denken over hoeveel granny squares je nodig hebt:
- Formaat. Meer vierkantjes van hetzelfde patroon = een grotere deken. Maar het formaat wordt door meer factoren bepaald, daar kom ik later in dit artikel op terug.
- Draadlengte. Als je werkt met restjes garen of een setje bollen, is het belangrijk om te weten hoeveel meter je kunt besteden aan extra vierkantjes.
- Indeling plannen. Bij sommige patronen of vormen is de herhaling niet zo eenvoudig. Soms heb je herhalingen van meerdere vierkantjes of een groep vierkantjes nodig, zoals bij een deken met hexagonvormige granny squares of met motieven van verschillende maten.
- Tijd. Een babydeken haak je nu eenmaal sneller dan een grote deken, zeker als het patroon een herhaling is.
Als ontwerper komen deze overwegingen tijdens het ontwerpproces vanzelf naar voren. Maar ook als je met bestaande patronen werkt, is het de moeite waard om hier even bij stil te staan: halverwege je project op zoek gaan naar extra garen (of tijd) is niet altijd mogelijk.
Factoren die het aantal vierkantjes bepalen
Er zijn verschillende factoren die het aantal vierkantjes beïnvloeden. De makkelijkste om mee te beginnen is het formaat van elke granny square. Sommige patronen geven vierkantjes van 5 cm, andere van 10 cm, en grote vierkantjes kunnen makkelijk 20 cm of meer worden. Houd er rekening mee dat het garen dat je gebruikt ook invloed heeft op het formaat, zeker als je afwijkt van het aanbevolen garen.
Een andere factor is hoe groot je je deken wil hebben. Hieronder heb ik een aantal formaten en het bijbehorende aantal vierkantjes op een rijtje gezet als richtlijn. Deze maten variëren per bron, dus ik heb een schatting gebruikt op basis van wat ik kon vinden en waarmee ik zelf werk bij het ontwerpen.
Tot slot speelt ook de joinmethode en een eventuele rand een rol. Bij veel granny square patronen heeft join-as-you-go de voorkeur. Bij deze methode verbind je de vierkantjes aan elkaar in de laatste toer van het vierkantje, zonder noemenswaardige extra breedte of hoogte aan je deken toe te voegen. Als je wél extra toeren haakt om de vierkantjes samen te voegen, wordt je deken groter.
Gemiddeld aantal vierkantjes per formaat
Ik ga hierbij uit van het volgende:
- Je vierkantje meet 10 x 10 cm. Dat is gebruikelijk voor een granny square van 4 toeren in DK garen (bijv. acrylgaren zoals Colour Crafter of Stylecraft Special DK).
- Je verbindt de vierkantjes met join-as-you-go in de laatste toer, zodat het vasthaken geen extra cm's toevoegt.
- Je haakt geen rand (in de praktijk doe je dat bijna altijd wel, maar omdat een rand van ~1 cm tot ~15 cm dik kan haken afhankelijk van het patroon, kun je dat niet echt meenemen in de berekening)
Aantal vierkantjes per dekenformaat
Buggydekentje - 75 x 90 cm: 63 vierkantjes
Babydeken - 80 x 100 cm: 80 vierkantjes
Wiegdeken - 100 x 100 cm: 100 vierkantjes
Speeldeken - 100 x 120 cm: 120 vierkantjes
Ledikantdeken - 115 x 150 cm: 165 vierkantjes
Bankdeken - 130 x 150 cm: 195 vierkantjes
1-persoonsbed - 170 x 230 cm: 391 vierkantjes
2-persoonsbed - 215 x 230 cm: 483 vierkantjes
Queen size - 230 x 255 cm: 575 vierkantjes
King size - 275 x 255 cm: 675 vierkantjes
Zelf het aantal vierkantjes berekenen
Je kunt het makkelijk zelf uitrekenen. Het enige wat je nodig hebt, is de hoogte en breedte van je vierkantje (of van de groep vierkantjes die je herhaalt) en de maat waar je voor gaat. Als het getal geen rond getal is, rond je naar boven af als je de deken iets groter wilt, en naar beneden als je hem iets kleiner wilt.
- Stap 1: Deel de breedte van de deken door de breedte van het vierkantje. Dit is het aantal vierkantjes dat je horizontaal nodig hebt.
- Stap 2: Deel de hoogte van de deken door de hoogte van het vierkantje. Dit is het aantal vierkantjes dat je verticaal nodig hebt.
- Stap 3: Vermenigvuldig het aantal horizontale vierkantjes met het aantal verticale vierkantjes. Dit is je totale aantal vierkantjes.
Zo krijg je een nauwkeurige schatting van het aantal granny squares (of sets van vierkantjes) dat je nodig hebt.
Houd er rekening mee dat dekens door de rek van het motief, vasthaken, het blocken en de rand vaak iets groter uitvallen dan berekend. Je kunt na het haken van een stuk of 4 à 6 vierkantjes even controleren of je schatting nog klopt.
Voorbeeld
Ter illustratie: mijn vierkantjes meten 12 x 12 cm, en ik wil een deken maken van ~130 x 150 cm, exclusief rand. Ik heb liever dat de deken iets groter uitvalt dan te klein.
- Stap 1: 130 gedeeld door 12 = 10,8. Ik rond af naar 11 vierkantjes.
- Stap 2: 150 gedeeld door 12 = 12,5. Ik rond af naar 13 vierkantjes.
- Stap 3: 11 x 13 = 143 vierkantjes, wat neerkomt op ongeveer 132 x 156 cm, exclusief rand.
Ik zou een kleine rand van ~2 cm rondom haken, zodat de maat niet te ver boven mijn doel uitkomt. Dan kom ik uit op een deken van 136 x 160 cm.
Wil ik de deken toch liever iets kleiner, dan rond ik af naar 10 en 12 vierkantjes — dat maakt 120 vierkantjes in totaal en een maat van 120 x 140 cm. Met een rand van zo'n 7 cm rondom kom ik dan dicht in de buurt van de gewenste 130 x 150 cm.
Tips voor het plannen van je dekenproject
Wil jij je dekenproject tot een succes maken? Met deze tips plan je zo efficiënt mogelijk:
- Haak een proefvierkantje. Een proefvierkantje helpt je het formaat van je vierkantje veel nauwkeuriger in te schatten dan een klein proeflapje. Het geeft je ook een goed beeld van het gevoel van het vierkantje — is het soepel genoeg, of te stijf? Door je motieven eerst te testen voorkom je teleurstelling halverwege. Als je je proefvierkantje ook opspant, krijg je bovendien een goed beeld van hoe groot de opgespannen deken uiteindelijk wordt.
- Weeg je kleuren. Zeker als je met een beperkte hoeveelheid garen werkt, is het verstandig om je kleuren voor en na het proefvierkantje te wegen. Op basis van het gewicht dat je voor het proefvierkantje hebt gebruikt, kun je inschatten of je genoeg hebt voor de hele deken, of dat je kleuren wilt ruilen of aanvullen. Goede voorbereiding is het halve werk!
- Denk na over een rand. Een rand kan een iets kleiner project precies goed van formaat maken, of een fijne deken nog een tikje fijner. Ze zijn makkelijk aan te passen, want je haakt gewoon meer of minder toeren. Mijn persoonlijke tip: wees niet te zuinig met de rand, zeker niet bij dekens voor volwassenen. Een rand geeft structuur aan het geheel en vormt een mooie afwerking voor al jouw harde werk.
Op zoek naar granny square inspiratie? Bekijk deze overzichten:
- 18 gratis granny square patronen (voor beginners en gevorderde hakers)
- De geschiedenis van de granny square en 9 gratis haakpatronen
- 15 kleine granny square projecten
Veelgestelde vragen over granny squares
Kun je granny squares van verschillende maten combineren?
Zeker! Je hebt iets meer rekenwerk nodig, maar als je het klassieke vierkantpatroon volgt, is het heel goed mogelijk om grote en kleine vierkantjes te combineren met de join-as-you-go-methode. Zorg er dan wel voor dat de kleine vierkantjes die je naast een groter vierkantje wilt plaatsen, in totaal hetzelfde aantal clusters hebben als het grote vierkantje.
Wat is de snelste manier om granny squares samen te voegen?
De snelste manier is de join-as-you-go methode. Hierbij verbind je de vierkantjes in de laatste toer aan elkaar met een halve vaste. Ik heb deze methode gebruikt in mijn Rainbow Granny Square deken (al had ik het destijds niet als 'join-as-you-go' omschreven, maar als een aparte toer. De essentie is hetzelfde).
Hoeveel garen heb je nodig?
Goede vraag! Dat hangt af van het garen dat je kiest, je persoonlijke steekspanning en de gewenste maat van je deken. Mijn advies: volg eerst de stappen uit dit artikel om te bepalen hoeveel vierkantjes je wilt maken, kies dan je garen, en haak vervolgens een proefvierkantje dat je weegt. Zo krijg je een redelijk nauwkeurige schatting van de benodigde hoeveelheid garen.
Reacties
Wees de eerste die reageert op dit bericht!